Kabinetsstrategie online kinderrechten: dit verandert er
Een gezamenlijke aanpak van meerdere ministeries
Het kabinet wil dat kinderen ook online veilig en gezond kunnen opgroeien. Daarvoor is op 5 oktober 2026 de strategie online kinderrechten gepresenteerd, een brede aanpak waar meerdere ministeries samen aan werken. De strategie zet in op strengere regels voor digitale diensten, een Europese minimumleeftijd voor sociale media en concrete ondersteuning voor ouders en kinderen.
Staatssecretaris Aerdts verwoordt het verschil tussen de offline en online wereld van kinderen scherp: thuis en op het schoolplein vinden we een veilige omgeving de normaalste zaak van de wereld, maar online lopen kinderen volgens haar onacceptabele risico’s. Ze noemt verslavende algoritmes, schadelijke beelden en ongewenst contact als voorbeelden. Met de strategie wil het kabinet die online wereld voor alle kinderen veiliger en gezonder maken.
Kinderrechten Impact Assessments bij grote platforms
Een Kinderrechten Impact Assessment (KIA) is een onderzoeksinstrument waarmee het kabinet in kaart brengt welk effect een digitale dienst heeft op het welzijn van kinderen. Het is bedoeld als praktisch hulpmiddel voor zowel bedrijven als toezichthouders, zodat diensten stap voor stap veiliger worden gemaakt voor jonge gebruikers.
De eerste onderzoeken richten zich op een reeks diensten die veel kinderen dagelijks gebruiken: Netflix, YouTube, Roblox, Fortnite, ChatGPT, Instagram, Snapchat en TikTok. Door deze platforms stuk voor stuk te toetsen, ontstaat zicht op waar de grootste risico’s zitten en welke aanpassingen nodig zijn. Bestaande Europese wetgeving, zoals de Digital Services Act, biedt al een basis voor privacy en veiligheid van kinderen, en toezichthouders grijpen vaker in bij overtredingen. De Kinderrechten Impact Assessments vullen dat aan met een gerichte blik op risico’s per specifieke dienst.
De Europese minimumleeftijd als onderdeel van een groter geheel
Naast de Kinderrechten Impact Assessments trekt Nederland samen met Spanje op in Europa om te pleiten voor een minimumleeftijd voor sociale media, met zo weinig mogelijk uitzonderingen. Dat voorstel hangt samen met de bredere EU KIDS Act die de Europese Commissie heeft gepresenteerd. Eind oktober 2026 volgt een uitgebreide kabinetsreactie op dat wetsvoorstel.
Deze minimumleeftijd is slechts één onderdeel van de strategie online kinderrechten en wordt in dit artikel bewust niet verder uitgewerkt. Voor de achtergrond bij het kabinetsvoorstel voor een Europese minimumleeftijd voor sociale media en wat dit betekent voor beleidsmedewerkers is eerder al uitgebreid geschreven.
Telefoonvrije scholen: ‘Thuis of in de Kluis’ per 2027
Scholen vormen een tweede terrein waar het kabinet kinderen wil beschermen, in dit geval tegen afleiding op momenten dat ze zich moeten concentreren. Veel scholen hanteren al de afspraak dat mobiele telefoons niet mogen worden gebruikt, ook niet buiten de les, en die afspraak wordt op de meeste scholen goed naleefd met positieve eerste resultaten.
Het kabinet wil die afspraak aanscherpen tot een landelijke standaard onder de naam ‘Thuis of in de Kluis’. De staatssecretaris van Onderwijs en Emancipatie maakt hierover afspraken met de onderwijssector, met als streven dat de regel per 1 januari 2027 op alle scholen geldt.
Ouders en kinderen krijgen een stem in het beleid
Beleid dat kinderen online moet beschermen, komt volgens het kabinet alleen goed tot stand met inbreng van ouders en kinderen zelf. Die betrokkenheid krijgt vaste vorm via de UNICEF Jongerenraad en een nieuwe ouderraad die staatssecretaris Aerdts op korte termijn opricht, zodat ervaringen uit de praktijk structureel doorklinken in het beleid.
Daarnaast krijgen ouders praktische ondersteuning. de campagne Blijf in Beeld voor ouders helpt hen het gesprek met hun kinderen over smartphonegebruik aan te gaan, en de Richtlijn gezond schermgebruik biedt handvatten om thuis concrete afspraken te maken over schermtijd. Samen vormen deze instrumenten de bouwstenen van een strategie die niet alleen regels stelt aan platforms, maar ook gezinnen handelingsperspectief geeft.
Dit artikel is gebaseerd op het nieuwsbericht van de Rijksoverheid van 5 oktober 2026, Kabinet presenteert strategie om kinderen online te beschermen.
Veelgestelde vragen
Wat houdt de strategie voor online kinderrechten in?
De strategie is een gezamenlijke aanpak van meerdere ministeries om kinderen online veiliger en gezonder te laten opgroeien. Het kabinet richt zich op strengere regels voor digitale diensten, een Europese minimumleeftijd voor sociale media en praktische ondersteuning voor ouders en kinderen.
Wat is een Kinderrechten Impact Assessment?
Een Kinderrechten Impact Assessment brengt in kaart wat een digitale dienst doet met het welzijn van kinderen. Het instrument helpt bedrijven en toezichthouders om risico’s per dienst te herkennen en gerichte verbeteringen door te voeren.
Welke platforms worden onderzocht op risico’s voor kinderen?
De eerste onderzoeken richten zich op Netflix, YouTube, Roblox, Fortnite, ChatGPT, Instagram, Snapchat en TikTok. Deze diensten worden afzonderlijk getoetst om de belangrijkste risico’s en noodzakelijke aanpassingen vast te stellen.
Wanneer moeten alle scholen telefoonvrij zijn?
Het kabinet streeft ernaar dat de landelijke standaard ‘Thuis of in de Kluis’ vanaf 1 januari 2027 op alle scholen geldt. De staatssecretaris van Onderwijs en Emancipatie maakt hierover afspraken met de onderwijssector.
Hoe worden ouders en kinderen betrokken bij de strategie voor online kinderrechten?
Kinderen krijgen een stem via de UNICEF Jongerenraad en ouders via een nieuwe ouderraad. Daarnaast helpt de campagne Blijf in Beeld ouders om smartphonegebruik te bespreken, terwijl de Richtlijn gezond schermgebruik handvatten biedt voor afspraken over schermtijd.