Wet terugdringen schoolverzuim aangenomen door senaat
Versterken van de verzuimaanpak van scholen
De Eerste Kamer heeft op 10 november 2026 ingestemd met de Wet Terugdringen Schoolverzuim van staatssecretaris Tielen van Onderwijs en Emancipatie. De wet moet scholen helpen om langdurige afwezigheid en uitval onder leerlingen en mbo-studenten eerder te herkennen, te voorkomen en terug te dringen. De nieuwe regels gaan op 1 augustus 2027 gelden.
Volgens Tielen moeten kinderen en hun ouders kunnen vertrouwen op onderwijs dat goed bij het kind past. Tegelijkertijd gaan duizenden kinderen soms langere tijd niet naar school. De wet legt daarom een gezamenlijke verantwoordelijkheid bij scholen, gemeenten en samenwerkingsverbanden: zij moeten afwezigheid proberen te voorkomen en kinderen ondersteunen bij hun terugkeer naar school. Onderwijs blijft volgens de staatssecretaris onmisbaar voor de ontwikkeling van vaardigheden en talenten.
Basisscholen, middelbare scholen en mbo-instellingen krijgen met de wet een duidelijk kader voor een sterkere, meer preventieve verzuimaanpak. Voor schoolbesturen betekent dit dat zij hun werkwijze rond aanwezigheid en schooluitval binnen dat kader moeten vormgeven. Beleidsmedewerkers onderwijs en leerplichtambtenaren krijgen daardoor een direct belang bij de manier waarop scholen signalen vastleggen en opvolgen.
Een beter overzicht van de aanwezigheid en afwezigheid van kinderen en jongeren maakt eerder en gerichter handelen mogelijk. Een mentor kan bijvoorbeeld sneller extra aandacht geven aan een leerling. Een school kan ook tijdig een jeugdarts inschakelen als de situatie daarom vraagt. De registratie sluit aan bij de werkwijzen die scholen al gebruiken, zodat de extra administratieve belasting beperkt blijft.
Gegevens over schoolverzuim worden ook binnen de regio gedeeld. Gemeenten en samenwerkingsverbanden krijgen zo beter zicht op wat er binnen scholen speelt en kunnen hun ondersteuning en advies daarop richten. De uitwisseling biedt ruimte om regionaal maatwerk te organiseren, waaronder digitaal afstandsonderwijs en combinaties van onderwijs en zorg. Voor professionals in gemeentelijk beleid, leerplicht en jeugdgezondheid vraagt dit om afstemming met scholen en samenwerkingsverbanden op basis van dezelfde informatie.
Ambtenaar.Online volgt dit soort ontwikkelingen voor professionals binnen en buiten de overheid. Het platform brengt inhoudelijke berichtgeving, vacatures en arbeidsmarktcommunicatie op één centrale plek samen en bereikt daarmee ook professionals die latent werkzoekend zijn. Wie zich verder wil verdiepen in maatschappelijke en bestuurlijke onderwerpen vindt meer kennis en inspiratie over de publieke sector.
Vrijstelling vanwege lichamelijke of psychische redenen
De Wet Terugdringen Schoolverzuim wijzigt ook de werkwijze bij een verzoek om vrijstelling op lichamelijke of psychische gronden. De jeugdarts vraagt voortaan standaard aan het samenwerkingsverband welke onderwijsmogelijkheden in de regio van het kind beschikbaar zijn. Zo komt bij de beoordeling nadrukkelijk in beeld welk onderwijs nog haalbaar kan zijn.
Vrijstellingen kunnen volgens de wet ook voor een flexibelere periode worden afgegeven. Door gezamenlijk te onderzoeken welke mogelijkheden overblijven, moet worden voorkomen dat een kind zonder noodzaak of te lang geen onderwijs volgt. Voor jeugdartsen en samenwerkingsverbanden krijgt het onderlinge adviesproces daarmee een vaste plaats bij zulke aanvragen.
Inwerkingtreding
De Wet Terugdringen Schoolverzuim treedt op 1 augustus 2027 in werking. Scholen ontvangen bij de invoering ondersteuning van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap. Schoolbesturen, gemeenten, leerplichtambtenaren, jeugdartsen en samenwerkingsverbanden kunnen zich daardoor richten op de nieuwe aanpak en hun onderlinge samenwerking.
Ambtenaar.Online maakt beleid en loopbaaninformatie toegankelijk voor professionals uit alle overheidslagen. Meer informatie over die verbindende rol staat op de pagina over Ambtenaar.Online. Praktisch betekent de aangenomen wet dat betrokken organisaties vóór de ingangsdatum helder moeten hebben hoe zij verzuimsignalen opvolgen, regionale gegevens benutten en advies over onderwijsmogelijkheden organiseren.
Bron: Rijksoverheid, Scholen krijgen meer grip op verzuim met Wet Terugdringen Schoolverzuim, 10 november 2026.
Veelgestelde vragen
Wanneer treedt de Wet Terugdringen Schoolverzuim in werking?
De wet gaat op 1 augustus 2027 in. Scholen krijgen bij de invoering ondersteuning van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.
Wat betekent de wet voor scholen en mbo-instellingen?
Basisscholen, middelbare scholen en mbo-instellingen moeten langdurige afwezigheid en uitval beter signaleren, voorkomen en terugdringen. Een duidelijk kader en beter zicht op aanwezigheid moeten eerder handelen mogelijk maken.
Welke rol krijgen gemeenten en samenwerkingsverbanden?
Door regionale gegevensdeling krijgen gemeenten en samenwerkingsverbanden beter zicht op wat binnen scholen speelt. Daardoor kunnen zij scholen gerichter ondersteunen en regionaal maatwerk helpen organiseren.
Wat verandert bij een vrijstelling om lichamelijke of psychische redenen?
De jeugdarts vraagt voortaan standaard advies aan het samenwerkingsverband over onderwijsmogelijkheden in de regio van het kind. De wet maakt ook flexibelere vrijstellingsperioden mogelijk.