Ov-boa’s krijgen toegang tot rijbewijzenregister per 1 oktober
Ov-boa’s krijgen vanaf 1 oktober toegang tot het rijbewijzenregister. Werkgevers in het openbaar vervoer vragen die boa-toegang tot het rijbewijzenregister aan bij de RDW, en zodra de toestemming er is kan een ov-boa de pasfoto raadplegen van een reiziger die geen identiteitsbewijs kan tonen. Daarmee hoeven handhavers minder vaak te wachten op ondersteuning van de politie.
Waarom ov-boa’s nu afhankelijk zijn van de politie
Een ov-boa moet de identiteit van een staande gehouden reiziger vaststellen voordat een boete kan worden opgelegd. Heeft die persoon geen identiteitsbewijs bij zich, dan kan de boa dat nu vaak niet zelfstandig afronden. De politie moet in zo’n geval doorgaans naar de locatie komen om te helpen bij de identificatie.
Dat probleem doet zich regelmatig voor. Uit onderzoek komt naar voren dat 42% van alle boa’s dagelijks een situatie meemaakt waarin zij iemands identiteit niet zelf kunnen bevestigen. De inzet legt extra druk op politiemedewerkers, terwijl het wachten op ondersteuning de spanning ter plaatse kan verhogen. Agressie of escalatie ligt dan sneller op de loer.
Ov-boa’s besluiten daarom in de praktijk soms om geen boete uit te schrijven en de overtreder met een waarschuwing te laten vertrekken. Onderzoek naar agressiemeldingen tegen boa’s van NS laat zien dat ongeveer een kwart verband hield met het identificeren van personen. Naar verwachting had een deel van deze voorvallen voorkomen kunnen worden als de boa’s de identiteit zelfstandig hadden kunnen controleren.
Wat verandert er vanaf 1 oktober?
Het kabinet heeft de juridische basis geregeld voor boa-toegang tot het rijbewijzenregister. Vanaf 1 oktober kunnen werkgevers in het openbaar vervoer daarvoor een aanvraag indienen bij de RDW, die het register beheert. Zodra de RDW toestemming heeft verleend, krijgen de betrokken ov-boa’s toegang.
De boa kan vervolgens de pasfoto in het rijbewijzenregister raadplegen wanneer iemand geen identiteitsbewijs kan tonen. In dit register staan ruim 12 miljoen Nederlanders. De politie gebruikt deze foto’s al vaak om een identiteit vast te stellen. Voor ov-boa’s vormt de inzage daarmee een aanvullend middel waarmee zij veel controles zonder politieondersteuning kunnen afhandelen.
Staatssecretaris Annet Bertram van OV en spoor noemt deze toegang een grote vooruitgang. Zij wijst erop dat boa’s de beperkte mogelijkheden voor identiteitscontrole als frustrerend ervaren en ondersteuning verdienen bij hun moeilijke werk. Het coalitieakkoord voorziet ook in onderzoek naar andere registers die boa’s kunnen helpen bij het herkennen van overtreders. Die ontwikkeling moet bijdragen aan de sociale veiligheid in het openbaar vervoer.
Meer maatregelen voor sociale veiligheid in het ov
De controle van een pasfoto via het rijbewijzenregister maakt deel uit van een breder pakket dat het kabinet samen met vervoerders uitwerkt. Er lopen gesprekken over de juridische en technische voorwaarden voor toegang van boa’s tot de strafrechtketendatabank (SDKB) en de Basisvoorziening Vreemdelingen (BVV). Deze bronnen kunnen boa’s meer mogelijkheden geven om identificaties zelf uit te voeren.
Omdat beide databanken gevoelige gegevens bevatten, vraagt de toegang om een zorgvuldige uitwerking. Het kabinet streeft ernaar die toegang in 2028 te regelen, voor zover dat juridisch mogelijk blijkt. Ook moet binnen afzienbare tijd een nieuw convenant voor sociale veiligheid in het openbaar vervoer worden ondertekend, met daarin meerdere maatregelen.
NS-conducteurs krijgen volgens de plannen een bodycam. NS start ook een proef waarbij ov-boa’s een korte wapenstok dragen. Verder komt er geld beschikbaar om stations veiliger te maken. Samen moeten deze ingrepen het werk van handhavers ondersteunen en de kans op onveilige situaties verkleinen.
Ambtenaar.Online volgt zulke beleidsontwikkelingen voor professionals in de publieke sector en brengt nieuws, vacatures en arbeidsmarktcommunicatie op één platform samen. Het platform richt zich op alle vijf overheidslagen en biedt via Kennis & Inspiratie voor publieke professionals meer inhoud over overheid en beleid. Wie zich beroepsmatig verder wil oriënteren, vindt op de pagina Carrière binnen de publieke sector aanvullende loopbaaninformatie.
Wil je dit soort beleidsnieuws blijven volgen en tegelijk je volgende stap binnen handhaving of het publieke domein verkennen? Bekijk het nieuws en de vacatures op Ambtenaar.Online.
Bron: Rijksoverheid, Ov-boa’s krijgen toegang tot rijbewijzenregister, 29 september 2026.
Veelgestelde vragen
Wanneer kunnen ov-werkgevers toegang tot het rijbewijzenregister aanvragen?
Werkgevers in het openbaar vervoer kunnen vanaf 1 oktober een aanvraag indienen bij de RDW. Na toestemming krijgen de betrokken ov-boa’s toegang.
Welke informatie kunnen ov-boa’s in het rijbewijzenregister raadplegen?
Ov-boa’s kunnen de pasfoto uit het rijbewijzenregister bekijken om de identiteit vast te stellen van iemand die geen identiteitsbewijs bij zich heeft.
Waarom krijgen ov-boa’s toegang tot het rijbewijzenregister?
Zonder identiteitsbewijs zijn ov-boa’s nu vaak afhankelijk van politieondersteuning. Dat belast de politie en wachttijd kan bijdragen aan agressie of escalatie.
Welke andere registers worden voor boa’s onderzocht?
Het kabinet bespreekt de juridische en technische voorwaarden voor toegang tot de strafrechtketendatabank en de Basisvoorziening Vreemdelingen. Het streven is toegang in 2028 te regelen, als dat juridisch mogelijk is.