Rijksoverheid 21 november 2026

Kabinet trekt 1,2 miljard extra uit voor agrarisch natuurbeheer

Investeren in natuur op landbouwgrond

Het kabinet vergroot het budget voor agrarisch natuurbeheer. Het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) stelt voor 2027 tot en met 2035 nog eens 1,2 miljard euro beschikbaar. Daarmee wil het kabinet de natuur op landbouwgrond en in het landelijk gebied verbeteren en bijdragen aan het behalen van wettelijke natuurdoelen.

Minister Jaimi van Essen van LVVN ziet landbouw en natuur als nauw verbonden. Natuurbeheer speelt volgens hem een groeiende rol binnen de bedrijfsvoering van boeren. Hun inspanningen zijn zichtbaar in het landschap en komen de samenleving ten goede. Een passende vergoeding voor dat werk past volgens de minister bij die bijdrage.

Het aanvullende bedrag komt boven op de 1,8 miljard euro die het vorige kabinet beschikbaar stelde. Ook blijven middelen uit het Europese Gemeenschappelijke Landbouwbeleid (GLB) en bijdragen van provincies onderdeel van de financiering.

Onderzoek laat zien dat vogelpopulaties zich kunnen herstellen of stabiel kunnen blijven als boeren kwalitatief beheer onderling afstemmen. Het kabinet wil zulke samenhangende maatregelen daarom in meer gebieden mogelijk maken. Alle doelsoorten en leefgebieden binnen het Agrarisch Natuur- en Landschapsbeheer (ANLb) kunnen voor ondersteuning in aanmerking komen. Binnen die brede aanpak gaat bijzondere aandacht uit naar de beschermde grutto.

Het nut van agrarisch natuurbeheer

Agrarisch natuurbeheer heeft als doel de leefgebieden van beschermde soorten in het landelijk gebied te behouden en te herstellen. Boeren die deelnemen, gebruiken hun praktische kennis, ervaring en vakmanschap om de biodiversiteit op landbouwgrond te versterken. Hun beheer kan bijvoorbeeld gericht zijn op omstandigheden die dieren en planten nodig hebben om zich in een agrarische omgeving te handhaven.

Met het extra budget kunnen betrokken partijen maatregelen beter op elkaar laten aansluiten en gerichter bepalen waar uitvoering het meeste effect kan hebben. Het kabinet schept ook ruimte voor beheerafspraken met een langere looptijd. Verder komen passende vergoedingen voor uitgevoerde maatregelen en ondersteuning bij de inrichting van landbouwpercelen beschikbaar. Deze onderdelen moeten boeren helpen om natuurbeheer beter te verbinden met hun dagelijkse bedrijfsvoering.

Versterking van het landbouwbeleid

Meer dan 25 procent van de Nederlandse boeren voert agrarisch natuurbeheer uit. Door de extra rijksmiddelen en het behoud van bijdragen uit het Europese landbouwbeleid en van provincies kan het beheerde areaal geleidelijk toenemen. Het kabinet voorziet een stapsgewijze groei van ongeveer 135.000 hectare op dit moment naar circa 280.000 hectare.

Meedoen blijft een vrijwillige keuze. Voor meer zekerheid werkt het kabinet aan contracten met een looptijd van twaalf of achttien jaar. De huidige maximale contractduur bedraagt zes jaar. De beoogde start van de langere overeenkomsten ligt in 2029.

Boeren die op een groot deel van hun bedrijf ecologisch waardevol beheer uitvoeren, kunnen op termijn ook in aanmerking komen voor een aanvullende bedrijfstoeslag. Het kabinet reserveert hiervoor tot en met 2035 een bedrag van 200 miljoen euro, naast de bestaande ANLb-vergoedingen.

De plannen omvatten verder steun voor aanpassingen aan percelen, het realiseren van landschapselementen en het ruilen van grond. Daardoor kunnen agrariërs het natuurbeheer beter inpassen in hun bedrijf. Voor ondernemingen rond Natura 2000-gebieden of in kwetsbare watergebieden kan deze vorm van beheer extra perspectief geven wanneer zij minder intensief gaan boeren.

Samenwerken aan herstel

Het kabinet werkt de verdere aanpak samen uit met provincies, BoerenNatuur, agrarische collectieven en de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. De beschikbare middelen gaan mede naar kennis uit de praktijk, organisaties die de regeling uitvoeren en het volgen van natuurresultaten en beheerprestaties. De betrokken partijen kunnen de uitvoering op basis daarvan aanpassen als dat nodig blijkt.

In 2033 volgt een evaluatie van de uitbreiding en versterking. Professionals bij overheidsorganisaties krijgen daarmee een rol bij de uitwerking, uitvoering, monitoring en beoordeling van dit beleid. Ambtenaar.Online volgt zulke ontwikkelingen voor professionals in de publieke sector en brengt nieuws en loopbaankansen op één centrale plek samen. Bron: Rijksoverheid, kabinetsbericht over extra geld voor agrarisch natuurbeheer.

Wilt u vanuit de publieke sector bijdragen aan natuur- en landbouwbeleid, bekijk dan de vacaturepagina van Ambtenaar.Online en neem contact op over uw volgende loopbaanstap.

Veelgestelde vragen

Hoeveel extra geld trekt het kabinet uit voor agrarisch natuurbeheer?

Het kabinet stelt voor 2027 tot en met 2035 in totaal 1,2 miljard euro extra beschikbaar. Dit bedrag komt boven op 1,8 miljard euro van het vorige kabinet en financiering vanuit het GLB en provincies.

Hoe groot kan het areaal agrarisch natuurbeheer worden?

Het beheerde areaal kan stapsgewijs groeien van ongeveer 135.000 hectare naar circa 280.000 hectare.

Hoe lang gaan de nieuwe beheercontracten lopen?

Het kabinet werkt aan contracten van twaalf of achttien jaar. Nu geldt een maximale looptijd van zes jaar. De beoogde invoering is vanaf 2029.

Blijft deelname aan agrarisch natuurbeheer vrijwillig?

Ja, boeren blijven zelf bepalen of zij deelnemen aan agrarisch natuurbeheer.

Wie werken de uitbreiding van het natuurbeheer uit?

Het kabinet werkt de aanpak uit met provincies, BoerenNatuur, agrarische collectieven en de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland. In 2033 wordt de uitbreiding en versterking geëvalueerd.

← Alle nieuwsberichten