Katwijk start campagne tegen sigarettenpeuken op straat

Nieuwe campagne in Katwijk: ‘Je peuk mag in de afvalbak’

Wie deze maand over het strand of door het centrum van Katwijk loopt, ziet een nieuwe boodschap opduiken: “Je peuk mag in de afvalbak.” Vanaf begin augustus verspreidt de provincie Zuid-Holland verschillende uitingen met die tekst, gericht op bezoekers en inwoners van de kustplaats. De campagne is opgezet als gedragsinterventie: geen verbod, geen boete, maar een directe en simpele aanmoediging om gedoofde peuken netjes in de afvalbak te gooien in plaats van op straat of in het zand.

De provincie is initiatiefnemer van deze aanpak. Dat is relevant, want het laat zien hoe een provinciale organisatie een concreet, lokaal zichtbaar instrument inzet om gedrag in de openbare ruimte te beïnvloeden. Katwijk fungeert hier als eerste plek waar deze specifieke uiting wordt getest en getoond.

Waarom sigarettenpeuken een onderschat milieuprobleem zijn

Een peuk is klein, maar het probleem dat erachter schuilt is dat niet. Peuken zijn moeilijk op te ruimen zodra ze eenmaal in het zand of tussen straatstenen verdwijnen, en ze zijn schadelijk voor mens, dier en natuur. Precies daarom richt de campagne zich op het moment van weggooien zelf: als de peuk in de afvalbak belandt, ontstaat het probleem niet.

Voor beleidsprofessionals die zich met openbare ruimte bezighouden, is dit een herkenbaar type dossier: een klein object met grote opruimlast en milieueffecten die zich pas op grotere schaal manifesteren. Gedragsverandering bij de bron is dan vaak effectiever dan alleen achteraf schoonmaken.

De link met de landelijke campagne ‘Maak ‘m uit, gooi ‘m in’

De Katwijkse uitingen staan niet op zichzelf. De provincie Zuid-Holland bouwt met “Je peuk mag in de afvalbak” nadrukkelijk voort op de landelijke campagne “Maak ‘m uit, gooi ‘m in”. Dat betekent dat er al een bestaand kader en een herkenbare boodschap is waarop lokaal wordt aangesloten, in plaats van dat er vanaf nul een nieuwe aanpak wordt ontwikkeld.

Deze koppeling tussen landelijk en provinciaal niveau is precies waarom dit voorbeeld interessant is voor wie met beleid rond openbare ruimte werkt. Een landelijke gedragscampagne krijgt hier een lokale, tastbare vertaling op een strand waar de doelgroep daadwerkelijk aanwezig is.

Wat dit betekent voor gemeenten en provincies

Een campagne als deze laat zien hoe provinciaal beleid en gemeentelijke uitvoering samen kunnen optrekken rond een concreet probleem in de openbare ruimte. De provincie Zuid-Holland ontwikkelt de campagne, terwijl de zichtbaarheid en het effect zich afspelen op gemeentelijk grondgebied, in dit geval Katwijk. Dat is een werkwijze die ook bij andere thema’s in de openbare ruimte terugkomt, van afvalbeleid tot duurzaamheidsdossiers.

Voor andere kustgemeenten of provinciale afdelingen die met vergelijkbare vervuilingsproblemen te maken hebben, biedt deze aanpak een aantal aandachtspunten:

• Aansluiten bij een bestaande landelijke campagne scheelt ontwikkeltijd en zorgt voor herkenbaarheid.
• Een simpele, directe boodschap op de plek zelf werkt vaak beter dan algemene voorlichting.
• Provincies en gemeenten kunnen elkaar versterken door verantwoordelijkheden te verdelen: ontwikkeling versus lokale uitvoering.

Wie meer wil weten over hoe gemeenten omgaan met vraagstukken in de openbare ruimte, vindt meer nieuws over gemeenten op het platform.

Relevantie voor beleidsmedewerkers openbare ruimte en duurzaamheid

Voor beleidsmedewerkers die zich bezighouden met openbare ruimte, afval of duurzaamheid is deze campagne meer dan een lokaal nieuwsbericht. Het toont een werkende structuur: een landelijk kader, een provinciale vertaling en een gemeentelijke uitvoeringslocatie. Wie zelf met dit type dossier werkt, kan hier lessen uit halen over schaal, samenwerking tussen bestuurslagen en de kracht van een eenvoudige boodschap.

Dit soort gedragscampagnes raakt ook aan bredere duurzaamheidsdossiers binnen de publieke sector. Wie zich breder wil verdiepen in hoe overheden inspelen op milieu- en klimaatvraagstukken, kan lees ook over Nederland weerbaar maken tegen klimaatverandering. Voor professionals die overwegen om zelf aan de slag te gaan met beleid rond openbare ruimte of duurzaamheid, is het de moeite waard om vacatures bij gemeenten en provincies te bekijken.

Bron: provincie Zuid-Holland.

Veelgestelde vragen

Wat is de campagne ‘Je peuk mag in de afvalbak’ in Katwijk?

Het is een gedragsinterventie van de provincie Zuid-Holland die in augustus in Katwijk van start ging. De campagne moedigt bezoekers en inwoners aan om sigarettenpeuken in de afvalbak te gooien in plaats van op straat of in het zand. Het is geen verbod of boete, maar een directe, simpele aanmoediging.

Waarom richten gemeenten en provincies zich op sigarettenpeuken als milieuprobleem?

Peuken zijn klein maar moeilijk op te ruimen en schadelijk voor mens, dier en natuur. Gedragsverandering bij de bron, het moment van weggooien, is effectiever dan alleen achteraf schoonmaken. Dit type dossier raakt grote opruimlast en milieueffecten die zich op grotere schaal manifesteren.

Hoe hangt de Katwijkse campagne samen met landelijk beleid?

De provincie Zuid-Holland bouwt voort op de landelijke campagne ‘Maak ‘m uit, gooi ‘m in’. Dit betekent dat er een bestaand kader en herkenbare boodschap is waarop lokaal wordt aangesloten, in plaats van van nul af aan iets nieuws te ontwikkelen.

Hoe werken provincie en gemeente samen bij deze campagne?

De provincie Zuid-Holland ontwikkelt de campagne, terwijl de zichtbaarheid en het effect zich afspelen op gemeentelijk grondgebied in Katwijk. Dit toont hoe provinciaal beleid en gemeentelijke uitvoering samen kunnen optrekken rond een concreet probleem in de openbare ruimte.

Welke lessen kunnen andere gemeenten uit deze aanpak leren?

Aansluiten bij een bestaande landelijke campagne scheelt tijd en zorgt voor herkenbaarheid. Een simpele, directe boodschap op de plek zelf werkt beter dan algemene voorlichting. Provincies en gemeenten versterken elkaar door verantwoordelijkheden te verdelen: ontwikkeling versus lokale uitvoering.